Petrol Diesel Price | अमेरिका (America) आणि इराण (Iran) यांच्यात दोन आठवड्यांचा युद्धविराम जाहीर झाल्याने जागतिक अर्थव्यवस्थेवर सकारात्मक परिणाम झाला आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प (Donald Trump) यांनी होर्मुझची सामुद्रधुनी (Strait of Hormuz) पुन्हा खुली करण्याचा करार केल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत प्रचंड घसरण नोंदवली गेली आहे. एकाच दिवसात तेलाचे दर १४ ते २० टक्क्यांनी कोसळल्याने सर्वसामान्यांना महागाईतून मोठा दिलासा मिळण्याची चिन्हे आहेत.
शहरांनुसार पेट्रोल आणि डिझेलचे सुधारित दर
जागतिक बाजारातील या घसरणीनंतर भारतीय सरकारी तेल कंपन्यांनी (IOC, HPCL, BPCL) इंधनाच्या किरकोळ किमतींमध्ये किंचित कपात केली आहे. महाराष्ट्रात सध्या पेट्रोल साधारण ₹१०४-१०५, तर डिझेल ₹९०-९१ च्या आसपास आहे. उत्तर प्रदेशातील गाझियाबाद (Ghaziabad) येथे पेट्रोल २९ पैशांनी स्वस्त होऊन ९४.४१ रुपये, तर डिझेल ३४ पैशांनी घसरून ८७.४७ रुपये प्रति लिटर झाले आहे. हरियाणातील गुरुग्राम (Gurugram) मध्ये पेट्रोल ३४ पैशांनी घसरून ९५.५१ रुपये आणि डिझेल ३३ पैशांनी स्वस्त होऊन ८७.९७ रुपयांवर आले आहे.
बिहारची राजधानी पाटणा (Patna) येथेही दरात कपात दिसून आली असून, तिथे पेट्रोल ११ पैशांनी स्वस्त होऊन १०५.४८ रुपयांवर तर डिझेल १० पैशांनी घसरून ९१.७२ रुपये प्रति लिटर झाले आहे. तज्ज्ञांच्या मते, कच्च्या तेलाची खरेदी फ्युचर्स कॉन्ट्रॅक्टद्वारे (Futures Contract) केली जात असल्याने जागतिक दरातील घसरणीचा पूर्ण परिणाम पेट्रोल पंपावर दिसण्यासाठी थोडा वेळ लागू शकतो, परंतु या सुरुवातीच्या कपातीने ग्राहकांना दिलासा मिळाला आहे.
ब्रेंट आणि डब्ल्यूटीआय क्रूडमधील घसरणीची कारणे
गेल्या ४० दिवसांपासून सुरू असलेल्या युद्धजन्य तणावामुळे गगनाला भिडलेले तेलाचे दर शस्त्रसंधीच्या घोषणेनंतर कोसळले आहेत. आंतरराष्ट्रीय मानक मानल्या जाणाऱ्या ब्रेंट क्रूडच्या (Brent Crude) किमतीत प्रति बॅरल १७ डॉलरची मोठी घट होऊन ते ९१.८८ डॉलरवर आले आहे. तसेच, अमेरिकन क्रूड म्हणजेच डब्ल्यूटीआय (WTI Crude) सुमारे २१ डॉलरने स्वस्त होऊन प्रति बॅरल ९१.०५ डॉलरवर व्यवहार करत आहे.
जगातील एकूण तेल पुरवठ्यापैकी २० टक्के वाहतूक होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होते. हा सागरी मार्ग पुन्हा सुरक्षित झाल्याच्या वृत्ताने जागतिक तेल पुरवठ्याबाबतची भीती दूर झाली असून, यामुळेच किमतींमध्ये ही मोठी घसरण पाहायला मिळत आहे. भारतासारख्या मोठ्या प्रमाणावर तेल आयात करणाऱ्या देशासाठी ही घडामोड अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
