US Iran War | पश्चिम आशियातील (West Asia) संघर्षाला एकतीस दिवस पूर्ण झाले असून, आता या युद्धाने एक अत्यंत गंभीर आणि अनिश्चित वळण घेतले आहे. अमेरिकेचे (America) अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प (Donald Trump) यांच्या वाढत्या लष्करी हालचाली आणि ताज्या वक्तव्यांमुळे अमेरिकन सैन्य इराणवर (Iran) थेट जमिनीवरून हल्ला करेल, अशी शक्यता बळावली आहे. अद्याप अंतिम निर्णय झाला नसला तरी, इराणमधील तब्बल ४०० किलो युरेनियम ताब्यात घेण्याची योजना आखली जात आहे.
इराणकडे असलेल्या ४०० किलोग्रॅम संवर्धित युरेनियमचा वापर करून तेथील सरकार स्वतःसाठी अण्वस्त्रे तयार करेल, अशी मोठी भीती अमेरिकेला सतावत आहे. या पार्श्वभूमीवर राष्ट्राध्यक्षांनी अत्यंत कठोर भूमिका घेत, कोणत्याही परिस्थितीत इराणच्या हाती अण्वस्त्रे लागू देणार नाही, असा ठाम इशारा दिला आहे. याच मुख्य कारणास्तव इराणच्या विविध अणुऊर्जा प्रकल्पांमध्ये लपवून ठेवलेला हा अत्यंत संवेदनशील आणि घातक युरेनियमचा साठा बाहेर काढण्यासाठी एक अत्यंत गुंतागुंतीची आणि धोकेदायक लष्करी कारवाई करण्याची तयारी अमेरिकेकडून सुरू आहे.
ही अत्यंत धाडसी लष्करी मोहीम प्रत्यक्षात आणायची की नाही, यावर राष्ट्राध्यक्षांनी अद्याप अंतिम मोहोर उमटवलेली नाही. ‘वॉल स्ट्रीट जर्नल’ (Wall Street Journal) या प्रसिद्ध वृत्तपत्राला अमेरिकन अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या संभाव्य हल्ल्यात अमेरिकन सैन्याला असलेल्या धोक्यांचा ट्रम्प अत्यंत बारकाईने अभ्यास करत आहेत, परंतु निकड भासल्यास ते मागे हटणार नाहीत. लष्करी तज्ज्ञांच्या मते, ही मोहीम अत्यंत जोखीमपूर्ण असून, यासाठी अमेरिकन फौजांना इराणच्या भूमीवर सलग अनेक दिवस किंवा त्याहूनही अधिक काळ मुक्काम ठोकावा लागू शकतो.
‘फायनान्शिअल टाइम्स’ (Financial Times) या दैनिकाला दिलेल्या एका विशेष मुलाखतीत ट्रम्प यांनी आपली पुढील रणनीती स्पष्ट केली आहे. त्यांनी थेट इराणच्या खनिज तेलावर आपला डोळा असल्याचे सांगत, तेहरानचे (Tehran) सर्वात मोठे आणि प्रमुख तेल निर्यात केंद्र असलेल्या खारग बेटावर (Kharg Island) ताबा मिळवण्याचे संकेत दिले आहेत. एकीकडे इराणमधून एक हजार पाउंड म्हणजेच सुमारे ४०० किलो युरेनियम सुरक्षितपणे बाहेर काढण्याची लष्करी योजना आखली जात असतानाच, मध्य-पूर्वेत (Middle East) अमेरिकेची वाढती लष्करी ताकद या सर्व घडामोडींना अधिक गांभीर्य प्राप्त करून देत आहे.
या अहवालात ट्रम्प यांच्या हवाल्याने असेही नमूद केले आहे की, खारग बेटावर ताबा मिळवण्यासह अमेरिकेकडे इतरही अनेक मार्ग उपलब्ध आहेत आणि गरज पडल्यास अमेरिकन सैन्याला तिथे काही काळ मुक्काम करावा लागेल. त्यांच्या अंदाजानुसार या बेटावर इराणची सुरक्षा व्यवस्था अतिशय कमकुवत किंवा नगण्य आहे. प्रसारमाध्यमांतील वृत्तांनुसार, ‘पेंटागॉन’ (Pentagon) या विभागाने मध्य-पूर्वेत अतिरिक्त १०,००० सैन्य तैनात करण्याची प्रक्रिया सुरू केली आहे. अमेरिकेच्या ‘सेंट्रल कमांड’ने (Central Command) शनिवारी अधिकृत माहिती देताना सांगितले की, सध्या २,५०० मरीन जवानांसह तब्बल ३,५०० पेक्षा जास्त अमेरिकन सैनिक या युद्धग्रस्त भागात दाखल झाले आहेत.
