Mohan Bhagwat | राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे (Rashtriya Swayamsevak Sangh) सरसंघचालक मोहन भागवत (Mohan Bhagwat) यांनी भाषेच्या वापराबाबत स्पष्ट भूमिका मांडत संघाच्या कार्यपद्धतीत इंग्रजीचा समावेश होणार नसल्याचे सांगितले आहे. सध्या भाषांवर सुरू असलेल्या चर्चांच्या पार्श्वभूमीवर त्यांनी केलेल्या या विधानामुळे मोठी चर्चा रंगली आहे.
संघाच्या कामकाजात भारतीय भाषांचाच आग्रह :
मोहन भागवत यांनी स्पष्ट केले की संघाच्या कार्यपद्धतीचा अविभाज्य भाग म्हणून इंग्रजी कधीही स्वीकारली जाणार नाही, कारण ती परदेशी भाषा असून भारतीय भाषांशी त्याचा संबंध नाही. संघाला भारतीय समाजाशी जोडून काम करायचे असल्याने मातृभाषा आणि हिंदी यांनाच प्राधान्य दिले जाईल, असे त्यांनी ठामपणे सांगितले. इंग्रजी येत असली तरी मातृभाषा बदलत नाही, हे त्यांनी अधोरेखित केले.
त्यांच्या मते, जिथे इंग्रजी अपरिहार्य आहे तिथे तिचा वापर केला जातो, मात्र याचा अर्थ भारतीय भाषांकडे दुर्लक्ष करणे असा होत नाही. बंगळुरू (Bengaluru) येथील कार्यक्रमात कर्नाटक (Karnataka) आणि तामिळनाडू (Tamil Nadu) येथील उपस्थितांना हिंदी समजत नसल्यामुळे त्यांनी इंग्रजीत संवाद साधला आणि सर्व प्रश्नांची उत्तरेही त्याच भाषेत दिली, असे उदाहरण त्यांनी दिले. इंग्रजी शिकण्याला विरोध नसून मातृभाषा विसरू नये, हीच संघाची भूमिका असल्याचे त्यांनी सांगितले.
Mohan Bhagwat | परदेशातील संघकार्य आणि निधीबाबत स्पष्टीकरण :
भागवत पुढे म्हणाले की हिंदू स्वयंसेवक संघ (Hindu Swayamsevak Sangh) यूके (UK) आणि अमेरिका (USA) येथे कार्यरत असल्याने तिथे इंग्रजीचा वापर करावा लागतो. मात्र फ्रान्स (France) आणि जर्मनी (Germany) यांसारख्या देशांत इंग्रजी चालत नसल्याने हिंदीतच संवाद साधावा लागतो. जेव्हा स्वयंसेवक एकत्र येतात तेव्हा इंग्रजी चालणारे देश आणि फक्त हिंदी चालणारे देश असे दोन गट तयार होतात, ही वस्तुस्थिती त्यांनी मांडली. कितीही इंग्रजी वापरली तरी भारतीय समाजाशी संवाद साधायचा असेल तर मातृभाषा आणि हिंदीच प्रभावी ठरतात, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
संघाच्या निधीविषयी बोलताना भागवत यांनी सांगितले की संघ स्वयंसेवकांच्या गुरु दक्षिणेतून चालतो आणि विविध सेवाकार्यांसाठी समाजाकडून मदत घेतो. मात्र संघाकडे मोठ्या प्रमाणात पैसा नसतो, असे त्यांनी स्पष्ट केले. खर्च कमी ठेवण्यासाठी प्रवासात बाहेर जेवण टाळले जाते, हॉटेलात न राहता घरांमध्ये किंवा कार्यालयांत मुक्काम केला जातो, असेही त्यांनी सांगितले. समाजाच्या सामान्य बजेटपेक्षा संघाचा खर्च कमी असल्याचे त्यांनी नमूद केले. प्रत्यक्ष संघकार्य पाहिल्यानंतर लोकांचे गैरसमज दूर होतात, असे सांगत त्यांनी “साखर चाखल्यावरच ती गोड आहे हे कळते,” असे उदाहरण दिले.
